Skip to main content

Почнуваат вторите Денови на македонски кореографии во организација на НОБ и Скопје танцовата платформа

На 23 април во 20 часот во Националната опера и балет ќе започнат со заеднички изведби, вторите Денови на македонски кореографи во организација на Националнаа опера и балет и првата Скопје танцова платформа, во организација на Интерарт ултурниот центар и Танц Фест 2026, со претставите „Тивкиот апсурд“ во кореографија на Саша Ефтимова, ко-продукција помеѓу НОБ и Скопје танцовиот театар и „Ремикс 0.2“ на Адријана Данчевска.

„Тивкиот апсурд“ произлегува од потребата на кореографката да го истражи моментот кога работите речиси функционираат — но никогаш целосно. Танчерите се обидуваат да воспостават ред, да се синхронизираат, да пронајдат логика. Но секогаш нешто им излегува од контрола. Токму во тој обид се појавува апсурдот — не како хаос, туку како состојба во која сè е „речиси“ на своето место. Преку движење, текст и хумор, се отвора простор каде несовршеноста станува искрена, а недоразбирањето — човечко.

Можеби и не е важно дали сè има смисла. Доволно е што се обидуваме. Кореографијата и костимското решение се на Саша Евтимова, а настапуваат Нина Петрушевска, Михаела Колцункова, Наѓа Луканова, Теона Ѓуровска, Миа Петровиќ, Ивона Манасијевска, Елена Терзиева, Марија Андонова, Мила Ангелова.

Втората претстава, „Ремикс 0.2“ е на Адријана Данчевска Ровчанин, на музика на Александар Гроздановски, настапуваат Тереза Лазарев и Нина Петрушевска.

фото: Драган Перковски


„Ремикс 0.2“ ја истражува комплексната релација помеѓу женското тело и општествените улоги што му се наметнуваат – негувателка, заводничка, борец, ранлива фигура. Делото ги третира овие улоги како слоеви што постојано се менуваат, како костими што телото ги носи и ги оттурнува. Преку физички интензивен и сензуален сценски јазик, претставата ја открива тензијата помеѓу личниот идентитет и општествените проекции. Телото станува поле на трансформација – истовремено силно и ранливо, отпорно и изложено. Движењето функционира како реакција на невидливите притисоци што го обликуваат женското постоење, отворајќи простор за прашања за слободата, контролата и вистинскиот идентитет.

По изведбите во НОБ, во 21 часот во Македонскиот народен театар следува претставата „RIDGES“, копродукција во рамки на платформата „Moving Balkans“, која ги спојува традиционалните танцови корени на Балканот со современ кореографски јазик. Копродуценти се: Албански танцов состанок (Тирана, Албанија), Танц фест Скопје/ Интерарт, Културен центар (Скопје, Македонија), Тједан сувереног плеса/ Хрватски институт за покрет и плес (Загреб, Хрватска).

„RIDGES“ црпи инспирација од традиционалните танци, ритми и атмосфери на Албанија, Хрватска и Македонија; кореографијата ги трансформира наследените движечки јазици во современ физички дијалог. Движењето на нозете со остри акценти, кружните траектории што се шират и се собираат и темпирањето што се лизга во неправилни пулсирања ја формираат основата на променлив, отелотворен пејзаж. Овие елементи не се појавуваат како буквален фолклорен материјал, туку како еха – енергетски траги вградени во тежина, здив и начинот на кој групата се собира, се распрснува и се преуредува. Додека танчерите преговараат за споделени ритми и контрастни акценти, просторот станува жива мапа: дијагоналите се судираат со тишината, круговите се преклопуваат во линии, а културните граници се заматуваат преку постојана реконфигурација. Традицијата, идентитетот и меморијата се сечат во мал квадрат од просторот, создавајќи колективна физичност што спојува три различни мина во една еволуирачка сегашност. Она што се појавува е современ движечки јазик обликуван од регионалното наследство, но презамислен во нешто ново – живо, порозно и несомнено од денес. Претставата е во кореографија и концепт на Ермира Горо, на музика на Алики Лефтероиоти, настапуваат Мариел Брахимлари, Виктор Константиновиќ, Маргарета Синковиќ, Самела Скендераси.

Последната во низа претстави на првиот ден од Скопје танцовата платформа е претставата „Глориус Епик“ иронична и физички интензивна изведба што ја преиспитува идејата за херојство, спектакл и современиот наратив на успех во културата на перформанс. „Глориус епик“ е смела и евокативна танцова изведба од Софија Маврагани, која го проблематизира тензијата помеѓу херојското и ранливото. Преку поетска алегорија, делото ја испитува смртта на старите херои и падот на протагонистот, симболизирајќи го преминот од моќ кон кршливост, од победа кон пораз. Во срцето на оваа изведба е динамичната интеракција помеѓу две тела, формирајќи однос што висцерално ја истражува силата во колективот. Во „Глориус Епик“, танчерите се борат со своите страсти, желби и мисли – сили што ги поврзуваат и ги разделуваат. Нивните движења се менуваат беспрекорно помеѓу конфликт и соработка, додека ги спојуваат своите индивидуални светови во турбулентен колектив. Во нивната борба, тие ја трансформираат личната трагедија во моменти на споделена убавина, наоѓајќи слава на најнеочекуваните места. Претставата е бурна кинетичка нарација што ги предизвикува конвенционалните норми и хиерархиските структури што често се наметнуваат на човечката интеракција. Се соочува со идејата за хероизам, откривајќи ја деликатната и епска убавина што престојува во занемареното и малото. Преку интензивна физичка природа, моќна сликовитост и емоционална длабочина, „Глориус Епик“ е признание за славата што се наоѓа во ранливоста, во релационизмот и во честопати незабележаните детали од животот. Претставата е во концепт и кореографија на Софија Маврагани, на музика на Талија Јоаниду, настапуваат Марија Брегијани и Спирос Нтогас, дизајн на светло: Вангелис Мунтрихас, костимите се на Хрисантос Христодулу, драматургијата на Јоана Валсамиду, уметничка соработник Јанис Рафаилиду во продукција на Fingersix / Атина и е поддржана од Министерството за култура на Грција.