Skip to main content

Кога Том Стопард и Херта Милер беа во Скопје

Том Стопард, еден од најпознатите британски драмски автори, кој вчера почина на 88 години, пред точно 10 години, во октомври 2015 година беше во Скопје.

Тој и нобеловката Херта Милер во 2015 година беа добитници на меѓународната книжевна награда „Табернакул“, која свечено им беше врачена во Скопје, во Македонскиот народен театар (МНТ). За тогашната награда „Табернакул“ одлучуваше жирито во состав Ферид Мухиќ, Горан Стефановски, Венко Андоновски, Цветан Враживирски и претходните добитници на оваа награда: Милан Кундера, Љубивоје Ршумовиќ, Орхан Памук и Виктор Ерофеев.

Целта на книжевната награда „Табернакул“ беше да ги промовира најзначајните, светски признати книжевни вредности на македонски јазик, како и да покаже дека Македонија е земја со долга книжевна и културна традиција, земја што покажува особена почит за сите актуелни книжевни и културни глобални достигнувања.

Кога беа во Скопје Милер и Стопард раскажуваа за своите животи, за литературата и уметноста, за сите видови диктатури што владеат во светот.

Херта Милер и Том Стопард беа гости на „Табернакул“ / фото: Република

Литературата има способност да го менува општеството. Инаку, не би имало примери каде што владите би се плашеле од јавна критика – кажа тогаш Стопард.

Стопард беше еден од навлијателните и најпочитувани драмски автори во Британија и светот. Од 1997 е носител на титула витез што ја доделува британската кралица. Роден во Чехословачка, за време на нацистичката окупација пребегнал и по Втората светска војна се преселил во Велика Британија, откако поминал три години во интернат во Индија. Работел како новинар и како театарски критичар. Автор е на повеќе култни драми, меѓу кои е „Розенкранц и Гилденстерн се мртви“ (поставена во Драмскиот театар во Скопје), како и на сценариото за филмот „Вљубениот Шекспир“. За неговото творештво, на доделувањето на наградата говореше нашиот врвен драмски писател и професор Горан Стефановски.

Стопард тогаш посочи дека многу е убаво кога ќе се добие награда бидејќи, како што рече, тоа ве потсетува на колегите писатели, издавачи, режисери дека имате повеќе работи што ве спојуваат и ви се заеднички.

Двајцата гости на „Табернакул“ имаат сосема разлчни животи и јас, за разлика до Херта, имав навистина прекрасен, дури и магичен живот. Го разбирам и духовно се идентификувам со Вацлав Хавел кој вели дека секој има спосовност да ја живее личната вистина – кажа тогаш на средбата со новинарите Стопард.

По повод доделувањето на наградата, издавачката куќа „Табернакул“ тогаш промовираше нови четири изданија: романот „Патничка на една нога“ и книгата есеи „Секогаш истиот снег и секогаш истиот чичко“ од Херта Милер, а од Том Стопард – трилогијата „Брегот на Утопија“ и трите драми (во една книга) „Аркадија“, „Рокенрол“ и „Тежок проблем“.

Поврзани вести