Skip to main content

Европа влегува во зимата со помалку гас, а цените може дополнително да пораснат

Wolfgang Weiser on Unsplash

Европа засега не се соочува со непосреден недостиг на гас, но зимата ја дочекува со значително пониски резерви од вообичаено и со неизвесност околу набавките. Тоа го зголемува ризикот од нови поскапувања, особено ако зимата биде студена или се намалат испораките на течен природен гас.

На 1 октомври подземните складишта во ЕУ биле пополнети 72 проценти, односно содржеле околу 74 милијарди кубни метри гас. Тоа е околу 11 проценти помалку од истиот период минатата година. Според проценките на аналитичарите, до 1 ноември резервите би можеле да достигнат 75 до 78 проценти, што и натаму е околу 10 процентни поени под петгодишниот просек.

Европската комисија соопшти дека гасниот систем на ЕУ има доволно флексибилност за да ја покрие побарувачката во текот на зимата. Пониските резерви може делумно да се надоместат со зголемен увоз на течен природен гас, но неговата достапност ќе зависи од глобалниот пазар и од конкуренцијата за испораки.

Притисокот врз пазарот го засилуваат и нарушувањата во превозот преку Ормускиот Теснец, кои ги ограничиле испораките на течен гас од Катар и Обединетите Арапски Емирати. Европските референтни цени на гасот годинава пораснале за повеќе од 150 проценти, а аналитичари предупредуваат дека во случај на прекин во снабдувањето или постудена зима цената би можела да надмине 100 евра за мегават-час. Тоа е можност, а не сигурно сценарио.

Анализата на мрежните оператори ENTSOG покажува дека резервите би можеле да паднат значително до крајот на март доколку испораките на течен гас останат ограничени. Колку гас ќе остане во складиштата по зимата ќе влијае и врз тоа колку ќе биде тешко и скапо повторно да се наполнат пред следната грејна сезона.

Повисоките цени на големо може со задоцнување да се одразат и врз сметките на домаќинствата. Ројтерс наведува дека во Германија тарифите за нови корисници веќе пораснале за 55 проценти годинава, а нови поскапувања за дел од потрошувачите се очекуваат кога ќе им истечат постојните договори.

Поврзани вести