Skip to main content

Денес му ги корнат радијаторите и пикаат марамици во тоалет: Кој бил непокорниот Стив Наумов, чие име денес го носи студентскиот дом во Скопје

На денешен ден 1920 година во Битола е роден Стефан Наумов – Стив, истакнат македонски комунист, партизан и еден од организаторите на Народноослободителната борба (НОБ) во Битола и битолско. Животот го дава во херојски чин, на неполни 22 години на 12 септември 1942 година, кога за да не паднат живи во рацете на непријателот, заедно со својот соборец Мите Богоевски, опколени од непријателските бугарска војска и полиција, извршуваат самоубиство кај селото Болно (Ресенско).

Прогласен е за Народен херој на Југославија на 29 јули 1945 година, еден од првите пет македонски борци кои воопшто го добиле ова одликување заедно со Мирче Ацев, Страшо Пинџур, Орце Николов и Христијан Тодоровски-Карпош.

Во Бугарија, пак, го сметаат за терорист.

Убаво е сите сегашни и идни станари на студентскиот дом во Скопје, кој го носи неговото име и кој неодамна беше обновен, да знаат за каков симбол на бескомпромисниот македонски антифашистички отпор и младешкиот непокор станува збор.

фото: Фејсбук/„Сојуз на Борците од НОАВМ 1941 – 1945 и граѓаните продолжувачи“ – Битола

Роден во печалбарско семејство, Стив уште во битолската гимназија покажува бунтовнички и прогресивни идеи. Неговата вистинска револуционерна калена пресвртница се случува за време на студиите на Техничкиот факултет во Белград (1938 година). Таму активно се вклучува во напредното студентско и работничко движење, учествува во масовни штрајкови, поради што е повеќепати апсен и затворан од тогашната српска кралска полиција, а на крајот и протеран.

По враќањето во родната Битола, тој станува вистинскиот „мотор“ на отпорот. На само 20-годишна возраст, уште во септември 1940 година, избран е за секретар на Месниот комитет на КПЈ. Стив успева да ја разбуди и реорганизира пасивната партиска мрежа, привлекувајќи ги масовно младите тутунски работници во битолскиот „Монопол“.

По фашистичката окупација во 1941 година, тој е клучниот човек за подготовка на оруженото востание:

  • Борба за автентичноста на Македонија: Остро се спротивставува на обидите на тогашниот секретар Методија Шаторов – Шарло за припојување на македонската партиска организација кон Бугарската комунистичка партија, цврсто бранејќи ја автентичноста на македонската борба.
  • Организирање на одредот: Во април 1942 година го формира Битолскиот партизански одред „Пелистер“, а веќе во јуни истата година станува член на Оперативниот штаб на Македонија.
  • Директна акција: Во мај 1942 година, среде Битола, лично го ликвидира бугарскиот областен полициски началник Александар Ќурчиев. Поради ова, тогашните бугарски окупаторски власти распишуваат потерница за неговата глава со огромна уцена од 200.000 лева (овој чин е причината зошто во Бугарија и денес неговиот лик се толкува низ призмата на „тероризам“)

Херојската смрт кај Болно:

На 12 септември 1942 година, за време на илегална средба со поетот и соборец Мите Богоевски кај селото Болно (Ресенско), двајцата се опколени од стотици бугарски војници и полицајци. По тешка и нерамноправна борба во која ја трошат речиси сета муниција, за да не паднат живи во рацете на непријателот, тие го извршуваат култниот херојски чин — се самоубиваат со последната останата бомба.

Окупаторите, во страв од револуционерниот култ на Стив, тајно ги погребуваат нивните тела, кои никогаш по војната не се пронајдени. Иако непријателот се обиде да го сокрие неговиот гроб за да го избрише неговиот спомен, Стив Наумов не заврши во земјата, туку во темелите на македонската државност. Неговото вечно почивалиште стана самиот непокор на македонскиот народ, докажувајќи дека гробовите на хероите не се копаат во земја, туку се градат во меморијата на генерациите кои денес живеат во слобода.

Поврзани вести