Македонски
Божиќ е празник на радоста, семејството и духовната полнота. По строгата бадникова посна вечера, на Божиќната трпеза за првпат по постот се изнесува мрсна храна, а секое јадење има свое симболично значење, поврзано со здравје, благосостојба и заедништво.
Во македонската традиција, Божиќната трпеза не се мери по раскош, туку по симболика и споделување. Се подготвува со внимание, мир и благодарност.
Леб и погача – основа на трпезата
На масата задолжително има божиќна погача или леб, најчесто украсен со крст или плетени форми. Лебот ја симболизира Христовата жртва, но и животот, домот и заедништвото. Во некои краишта, погачата се крши, а не се сече.
Месо – крај на постот
По бадниковиот пост, на Божиќ се јаде месо, најчесто:
печено прасе или јагне
варено или печено месо
домашни колбаси
Месото ја симболизира радоста, изобилството и благодарноста за преживеаниот пост.
Млечни производи
На трпезата се ставаат сирење, кашкавал, кајмак и млеко, како симбол на чистота, плодност и нов почеток.
Пити и домашни јадења
Често се подготвуваат:
месна пита
зелник
сарма
компири, ориз или пилав
Се верува дека колку трпезата е побогата, толку годината ќе биде поизобилна.
Мед, ореви и јаткасти плодови
Медот се става за слатка година, оревите за здравје и мудрост, а сувото овошје како симбол на плодност и издржливост.
Вино и ракија
Црвеното вино е симбол на Христовата крв, а ракијата се служи за здравје и честитка. Наздравувањето се прави мирно, со добри зборови.
Како се седи на Божиќната трпеза
Семејството е заедно
Не се расправа и не се користат лоши зборови
Се започнува со молитва или тивка благодарност
Се верува дека начинот на кој ќе се помине Божиќ го одредува духот на целата година
Божиќната трпеза не е само храна – таа е порака. Порака за љубов, мир, простување и нов почеток.
