Претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен денеска од Скопје ја почнува турнејата низ земјите од Западен Балкан, која ќе трае до 29 октомрви и има за цел да се нагласи важноста што Европската Унија му ја придава на регионот, како и нејзината посветеност на европската перспектива на регионот.

Посетата на Фон дер Лајен доаѓа во време кога Европа се соочува со невидени предизвици, како резултат на руската војна против Украина, вклучително и енергетската криза. Претседателката на ЕК, во Скопје придружувана од Комесарката за внатрешни работи Илва Јохансон ќе се сретне со премиерот Димитар Ковачевски и претседателот Стево Пендаровски, а заедно со премиерот Ковачевски, таа ќе присуствува на потпишувањето на Договорот со Фронтекс, во Владата.

Во исто време, претседателката Фон дер Лејен ќе ја претстави дополнителната поддршка што ЕУ ќе и ја даде на Македонија и на регионот за да помогне во ублажувањето на влијанијата од актуелната енергетска криза.

ЕУ веќе инвестираше значителни ресурси за да помогне во енергетската транзиција во земјата, што веќе помогна да се подготви земјата подобро да се справи со кризата како што е сегашната, како и да работи на постигнување на нејзините климатски цели. Работејќи заедно, ЕУ и Македонија ќе се обидат да се справат со актуелните предизвици во енергетскиот сектор и да го намалат нивното влијание врз земјата и нејзините граѓани, соопштија од Делегацијата на ЕУ.

Со текот на годините, Европската Унија директно, како и Тимот Европа, ја поддржуваа Македонија со значителна помош во енергетскиот сектор. Осломеј 2 и Сончеви фотоволтаични централи Битола – вкупна вредност од 30 милиони евра од кои пет милиони евра се грант од ЕУ (преку ИРЗБ) + 25 милиони евра заем од Европската банка за обнова и развој – ЕБОР. Откако ќе станат оперативни, овие нови капацитети ќе произведуваат доволно за снабдување со електрична енергија на 10.000 домови и ќе заменат 44.000 тони CO2 годишно.

Ветерниот парк Богданци во вкупна вредност од 76 милиони евра од кои 0,4 милиони евра грант обезбедени од ЕУ (преку ИРЗБ) + 65,9 милиони евра заем од KfW развојна банка + 9,7 милиони евра придонес на корисникот. Богданци е првиот ветерен парк во Македонија кој поради големиот ветерен енергетски потенцијал произведува околу 100 GWh годишно. Ова е еквивалентно на снабдување со енергија за околу 16.000 домаќинства или околу 65.000 граѓани на југот на земјата.

Дел од помошта од ЕУ е и фондот на доверители на ЕУ – вкупна вредност од 20,7 милиони евра кои беа доделени за проекти за општински грантови и набавка на фотоволтаични панели во јавни згради. ЕУ обезбеди 15,5 милиони евра во рамките на ИПА, додека 5,2 милиони евра беа национално кофинансирање. Во рамките на овој проект беа финансирани вкупно 133 општински проекти во 78 општини. Дополнително, на покривите на 108 јавни згради во 36 општини сега се поставени соларни фотоволтаични (PV) панели.

Потоа помош во делот на енергетска интерконекција-мрежа, делот во Македонија – вкупна вредност од 51,7 милиони евра, од кои 13,7 милиони евра грант се обезбедени од ЕУ (преку ИРЗБ), 37 милиони евра се заем од Европската банка за Обнова и развој – ЕБОР, додека 1 милион евра се придонес од страна на корисникот. Овој проект е дел од иницијативата на Европската комисија за воспоставување коридор за пренос на електрична енергија Исток-Запад помеѓу Бугарија, Македонија, Албанија, Црна Гора и Италија. Со него се предвидува изградба на 400 kV преносен систем од Битола до Охрид и оттаму до границата со Албанија.

Програма GEFF за зелени проекти во Западен Балкан и Програма за поддршка на конкурентноста на малите и средни претпријатија во Западен Балкан. Програмата се состоеше од две компоненти: Поддршка за домаќинствата – 26 милиони евра заеми + 4,7 милиони евра стимулации за грантови за 3.500 домаќинства; Поддршка за конкурентност на МСП – 45,25 милиони евра за 214 МСП.

Поддршка на ЕУ за енергетска ефикасност во прекуграничната област – вкупно 3,45 милиони евра, од кои три милиони евра обезбедени од ЕУ (во рамките на ИПА), а 15 отсто се национално кофинансирање.

Овие проекти за прекугранична соработка за енергетска ефикасност беа спроведени во партнерство со општините од Македонија и пограничните соседни општини во Бугарија и Грција, се наведува во соопштението од Делегацијата на ЕУ.



Republika.mk - содржините, графичките и техничките решенија се заштитени со издавачки и авторски права (copyright). Крадењето на авторски текстови е казниво со закон. Дозволено е делумно превземање на авторски содржини (текст и фотографии) со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.