И онака со голем демографски предизвик, најмалку населената држава на Балканот Црна Гора и натаму има проблем со давање „предност на новоредни машки деца“ и со селективен абортус. За време на неодамнешната дебата во парламентот за опаѓањето на процентот на новородени девојчиња во Црна Гора, пратеник „искрено“ го осуди овој тренд, но го окарактеризира како неизбежен резултат на медицинската „техника“ и состојбата во „светот денес“, пишува Слободна Европа.

Секој граѓанин има право да влијае врз репродукцијата на своите деца, рече членот на владејачката коалиција Драган Ивановиќ пред колегите законодавци на 24 мај.

Абортусот за избор на синови наместо ќерки е незаконска во оваа демографски предизвикана поранешна југословенска република со околу 623.000 луѓе.

Но, коментарите на Ивановиќ не предизвикаа врева кај неговите коалициски сојузници, од кои многумина беа избрани на платформата на силна поддршка на Српската православна црква, која строго се спротивставува на абортусот. Меѓутоа, Ивановиќ доби внимание од бранителите на женските права.

Извршниот директор на Црногорското женско лоби Аида Петровиќ го осуди како „срамен“ и еднаков на „јавна поддршка за селективни абортуси“. Центарот за женски права, невладина организација во Подгорица, која се бори за построго спроведување на законот за запирање на познатите абортуси кои ги избираат полот оцени дека Ивановиќ опишува кршење на уставот и законите за антидискриминација.

Опозициската Демократска партија на социјалистите го нарече знак на ретроградна влада која се однесува кон жените како да се „очигледно несакани“. Алекса Бечиќ, претседател на парламентот, ѝ се извини на јавноста и повика на „пораки за почитување на правото на секој да се роди, без оглед дали е машки или женски фетус“.

Претседателката на парламентарната комисија за родова еднаквост Божена Јелушиќ го осуди Ивановиќ и го опиша селективниот абортус како рак на црногорското општество. Ивановиќ ,исто така, се извини, наведувајќи дека е против селективните абортуси и дека неговата изјава е „несовесна“. „Им се извинувам на сите мајки и на сите оние кои беа погодени од забелешките“, додаде Ивановиќ.

Демографите, социолозите и групите за човекови права предупредуваат дека одржувањето на родовата дискриминација и нееднаквоста, испраќа опасни сигнали до општеството. „Колегата Ивановиќ само рече каква е, за жал, реалноста во Црна Гора, и тој исто така ја осуди“, изјави Даниела Ѓуровиќ, партиски сојузник и член на парламентарниот комитет за родова еднаквост, за РСЕ, додавајќи:

„Неговиот дефинитивен став е дека дискриминацијата врз основа на пол, пред раѓање или по раѓање, или по која било друга основа, е нешто што е дефинитивно неприфатливо“. Но, официјалните податоци раскажуваат друга приказна.

Светската здравствена организација (СЗО) и други експерти се согласуваат дека природната разлика кај раѓањата во моментов е околу 105 мажи на секои 100 жени. Разликата или нерамнотежата помеѓу очекуваниот број и реалната бројка на една земја е резултат на повеќе фактори, но често е знак на селективен абортус.

Во такви случаи, бремените жени ги користат резултатите од технологијата генерално дизајнирана да забележи аномалии на фетусот за да одлучат дали да го задржат или прекинат фетусот во зависност од полот. Ваквите постапки се многу познати во Кина и Индија, каде што културните и други пристрасности го поттикнуваат добивањето син.

Но, иако нејзината кумулативна траекторија е малку подобрена во текот на изминатата деценија, Црна Гора, исто така, одржува една од 10-те највисоки нерамнотежи во светот: околу 108 новородени момчиња на секои 100 девојчиња во 2020 година. Употреба на рани генетски тестови за утврдување на полот е исто така забрането според црногорскиот закон.

Сепак, Црна Гора беше обележана од експерти на ОН и од Европа пред скоро една деценија дека има нерамнотежа при раѓањата, со показатели исто така високи кај регионалните соседи Албанија, Косово и делови од сегашна Македонија. Во 2012 година, комесарот за човекови права на Советот на Европа неуспешно ги повика црногорските власти да ја испитаат распространетоста на полово избрани абортуси.

Две години подоцна, Советот на Европа побара национални забрани меѓу земјите-членки, нарекувајќи ја оваа практика „јасен случај на дискриминација со силни елементи на физичко и психолошко насилство“.

Крајниот рок за легален абортус во Црна Гора е 10 недели, а пристапот до потребното тестирање е ограничен. Но, одамна е „отворена тајна“ дека црногорски жени патуваат во близина на Србија да ги избегнат ваквите упатства.

Повеќе на линкот

Republika.mk - содржините, графичките и техничките решенија се заштитени со издавачки и авторски права (copyright). Крадењето на авторски текстови е казниво со закон. Дозволено е делумно превземање на авторски содржини (текст и фотографии) со ставање хиперлинк до содржината што се цитира.